Το τίμημα του χρυσού

Οι εξορύξεις χρυσού στη Χαλκιδική είναι ένα θέμα που έχει απασχολήσει τα μέσα ενημέρωσης τους τελευταίους μήνες. Οι αντιδράσεις της τοπικής κοινωνίας και των περιβαλλοντικών οργανώσεων υπήρξαν από την αρχή- και εξακολουθούν να είναι- ιδιαίτερα δυναμικές.

Της Φραγκίσκας Μεγαλούδη

Οι κυβερνητικοί φορείς ωστόσο και οι άμεσα ενδιαφερόμενοι επενδυτές επιμένουν στα επιχειρήματα περί νέων θέσεων εργασίας και οικονομικών εσόδων που φέρνει η επένδυση στα ταμεία του κράτους. Στον αντίλογο για τις τεράστιες περιβαλλοντικές καταστροφές που οι εξορύξεις χρυσού ενδέχεται να προκαλέσουν, η εταιρεία και τα φιλικά προσκείμενα μέσα επαναλαμβάνουν ότι θα τηρηθούν οι πιο αυστηρές προδιαγραφές όπως γίνεται σε όλα τα αναπτυγμένα κράτη.

Ας εξετάσουμε λοιπόν τι έγινε σε άλλα αναπτυγμένα κράτη όπου παρ όλες τις αυστηρές προδιαγραφές και την ανάλογη νομοθεσία τα αποτελέσματα υπήρξαν καταστροφικά.

Το 1984 η καναδική εταιρεία Galactic Resourses Inc αγοράζει μια έκταση 1400 εκταρίων στην περιοχή Summitville στο Κολοράντο των ΗΠΑ, με σκοπό να προχωρήσει σε εξορύξεις χρυσού. Η ύπαρξη χρυσού στην περιοχή ήταν γνωστή ήδη από το 1870 και μέχρι το 1959 που τα ορυχεία της περιοχής έπαψαν την λειτουργία τους, είχαν ήδη αποδώσει πάνω από 8 κιλά χρυσού. Η εταιρεία ανακοινώνει ότι θα εφαρμόσει τις πιο «προχωρημένες και αυστηρές μεθόδους εξόρυξης» και εγγυάται την προστασία του περιβάλλοντος και την οικονομική ανάπτυξη της περιοχής.

Οχτώ χρόνια αργότερα η αλήθεια θα είναι πολύ διαφορετική. Το 1992 η Galactic Resources Inc. θα κηρύξει πτώχευση και θα αφήσει στους Αμερικανούς φορολογούμενους ένα χρέος 200 εκατομμυρίων δολαρίων λόγω της ρύπανσης που προκάλεσε στην περιοχή. Απο την πρώτη εβδομάδα των εξορύξεων, τοξικά απόβλητα διέρρεαν στον ποταμό Αλαμόσα με αποτέλεσμα τον πλήρη αφανισμό της υδρόβιας ζωής σε έκταση 25 χλμ επί του ποταμού. Περισσότερα από 300 κυβικά μέτρα μολυσμένου νερού είχαν διαρρεύσει στην περιοχή προκαλώντας τεράστια οικολογική καταστροφή ενώ η εταιρεία προχώρησε σε εξωδικαστικό διακανονισμό πληρώνοντας τελικά μόνο 30 εκ. δολάρια.

Και από το Κολοράντο στην Ισπανία όπου το 1987 η εταιρεία Boliden-Apirsa θα αναλάβει την εκμετάλλευση του ορυχείου μετάλλων στην περιοχή του Aznalcollar με υποσχέσεις οικονομικής ανάκαμψης και θέσεων εργασίας καθώς και με εγγυήσεις για την προστασία του περιβάλλοντος. Έντεκα χρόνια αργότερα, το 1998, το φράγμα που περιέβαλε την δεξαμενή υποδοχής απορριμάτων των μεταλλευτικών δραστηριοτήτων, υπέστη ρήγμα 50 μέτρων. Το αποτέλεσμα ήταν σχεδόν 3 εκατομμύρια κυβικά μέτρα απο λασπολύμματα και 4 εκ. κυβικά μέτρα όξινων υδάτων να χυθούν στην γύρω περιοχή και να ρυπάνουν μια έκταση 4,500 στρεμμάτων στον εθνικό δρυμό του Coto Dopana καθώς και στα νερά του ποταμού Guadiamar.

Ο καθαρισμός της περιοχής θα διαρκέσει 3 χρόνια και θα κοστίσει στους Ισπανούς φορολογούμενους 420 εκατομμύρια ευρώ.

Τον Ιανουάριο του 2000 το φράγμα στο χυτήριο Aurul του ορυχείου εξόρυξης χρυσού της “Baia Mare” στην τοποθεσία Sasar της Ρουμανίας θα καταρρεύσει. Μαζί του, πάνω απο 100,000 τόνοι κυανιούχων λυμάτων θα διεισδύσουν στον ποταμό Tisza και απο εκεί στον Δούναβη φτάνοντας σχεδόν μέχρι το Βελιγράδι. Η μόλυνση είχε ως αποτέλεσμα το θάνατο 1,240 τόνων ψαριών ενώ το νερό που υδροδοτούσε 2.5 εκ.ανθρώπους θα κριθεί ακατάλληλο. Καθώς το κόστος καθαρισμού της περιοχής ήταν τεράστιο, η αυστραλιανών συμφερόντων εταιρεία Esmeralda Exploration Ltd που κατείχε και το 55% του μεταλλεύματος θα περάσει σε καθεστώς αναγκαστικής διαχείρισης για να προστατευθούν οι μέτοχοι της, και έτσι οι κάτοικοι θα κληθούν να πληρώσουν το κόστος.

Ακόμα και η περιβαλλοντικά ευαισθητοποιημένη Φιλανδία δεν αποτέλεσε εξαίρεση στις καταστροφές που προκαλούν οι εξορύξεις μεταλλευμάτων.

Το ορυχείο Talvivaara, το οποίο ανήκει και λειτουργεί από την Talvivaara Mining Company plc, ξεκίνησε την δραστηριότητα του το 2008 με πολλές υποσχέσεις για θέσεις εργασίας και πηγή εσόδων απο τους φόρους που θα επιβάλλονταν. Ο ιδιόκτητης της εταιρείας διαβεβαίωνε ότι θα χρησιμοποιούσε μια τελευταίας τεχνολογίας μέθοδο βιοδιύθισης που θα επέτρεπε την εξαγωγή μικροσκοπικών συγκεντρώσεων υλών χωρίς καθόλου περιβαλλοντικό κόστος. Ενα χρόνο μετά περίεργες οσμές άρχισαν να αναδύονται από το ορυχείο ενώ το 2010 η δεξαμενή νερού για τα απόβλητα είχε σοβαρή δοαρροή, με αποτέλεσμα οι γύρω λίμνες να γίνουν αλμυρές και τα επίπεδα συγκέντρωσης καδμίου και νικελίου να είναι ιδιαίτερα υψηλά. Η τελική καταστροφή ήρθε το 2012 όταν μια μεγάλη διαρροή στο τέλμα των καταλοίπων τη δεξαμενής οδήγησε στη μεγαλύτερη χημική ρύπανση που έχει ποτέ γνωρίσει η Φιλανδία. Χιλιάδες κυβικά μέτρα ρυπασμένου νερού με χημικά, βαρέα μέταλλα και ουράνιο μόλυναν τουλάχιστον 250 στρέμματα από τα γύρω βαλτοτόπια και τις λίμνες .

Παρολες τις διαμαρτυρίες των κατοίκων και της Greenpeace η Talvivaara Mining Company τον περασμένο Μαϊο ξεκίνησε πάλι τις εξορύξεις στην περιοχή.

Στην επόμενη συζήτηση λοιπόν για τα ωφέλη των εξορύξεων της Χαλκιδικής στο κράτος απο τις θέσεις εργασίας και τους φόρους αλλά και στις διαβεβαιώσεις των εταιρειών για περιβαλλοντική προστασία, όλοι οι πολίτες πρέπει να αναρωτηθούμε: δεχόμαστε να υποθηκεύσουμε το μέλλον των παιδιών μας, την υγεία μας, το νερό που πίνουμε για αβέβαιες υποσχέσεις και βραχυπρόθεσμα κέρδη; Και κυρίως δεχόμαστε μια ανάπτυξη που θα έρθει με κάθε τίμημα, ακόμα και αν αυτό ισοδυναμεί με θάνατο;

Πηγή: The PressProject (μέσω της Καλύβας)

Φινλανδία: μεταλλείο βάφει κόκκινο το ποτάμι…

 

…και ναι, είναι ξανά το Talvivaara που που μόλις στις 13 Μαΐου μπήκε ξανά στην παραγωγή, αφού ήταν κλειστό από τον περασμένο Σεπτέμβριο λόγω συνεχιζόμενων διαρροών και άλλων περιβαλλοντικών προβλημάτων. Και μόλις χθες, 2 Ιουλίου, ανακοίνωσε ότι μπορεί να απολύσει 250 εργάτες λόγω της πτώσης στην τιμή του νικελίου.

Για όσους δεν θυμούνται, το Τalvivaara είναι: το μεταλλείο νικελίου που έγινε στη ζούλα και μεταλλείο ουρανίου, είναι ο Άγιος Βασίλης με τα δώρα (θέσεις εργασίας, ανάπτυξη) που έγινε Μέγας Εφιάλτης, είναι η μεγαλύτερη περιβαλλοντική καταστροφή στην ιστορία της Φινλανδίας, είναι η χρυσή «φούσκα» του ΥΠΕΚΑ που έσκασε, είναι αυτό που κατέβασε τους ήσυχους Φινλανδούς στο δρόμο με αίτημα “να κλείσει η πληγή του Talvivaara”

Τα νέα του Talvivaara παρακολουθούμε από το Eye on the Arctic.


Πηγή: http://antigoldgreece.wordpress.com/2013/07/03/talvivaara-redriver/

Φινλανδία: Η περιβαλλοντική καταστροφή από το Talvivaara δε λέει να σταματήσει

Μέσω του Παρατηρητηρίου Μεταλλευτικών Δραστηριοτήτων

Κάποιοι βιάστηκαν να ανακοινώσουν ότι η Φινλανδία συνήλθε από τη “μεγαλύτερη χημική καταστροφή” στην ιστορία της που συνέβη στις 4 Νοεμβρίου, κατηγορώντας παράλληλα όλους όσους προέβαλαν αυτό το ζήτημα για λαϊκισμό και καταστροφολογία. Σύμφωνα λοιπόν με τη Φινλανδική μεταλλευτική εταιρεία και  με τους δικούς μας “Πωλητές”, στις 21 Νοεμβρίου το μεταλλείο νικελίου-ουρανίου Talvivaara πήρε άδεια επαναλειτουργίας από τις αρχές, άρα ούτε γάτα ούτε ζημιά και τζάμπα φωνάζατε (εσείς οι κακοί “οικολόγοι”).

Η πραγματικότητα όμως είναι πολύ διαφορετική. Αφού μπαλώθηκε η μία τρύπα στο φράγμα και ανακοινώθηκε ότι όλα είναι καλά, άνοιξε νέα τρύπα… Σύμφωνα με το mineweb.com, η εταιρεία Talvivaara ανέβαλε την επανέναρξη της εξόρυξης στο Sotkamo, Ανατολική Φινλανδία  για ένα εξάμηνο, έως τα μέσα του 2013. Η φινλανδική εταιρεία, η οποία ήταν πρωτοπόρα στη χρήση μιας τεχνολογίας για την απόληψη νικελίου με τη χρήση βακτηριδίων, έχει πληγεί από μια σειρά από προβλήματα κατά τον τελευταίο χρόνο, συμπεριλαμβανομένων διαρροών υγρών αποβλήτων, το θάνατο ενός εργαζομένου κ.λ.π.

Και σύμφωνα με το stoptalvivaara.org  (κίνηση για την προστασία των ποταμών και των λιμνών) υπάρχουν χίλια κιλά ουρανίου στο έδαφος σε διαλυτή μορφή στο έδαφος, που αποτελούν πολύ μεγάλο κίνδυνο για την υγεία και το περιβάλλον.

Ακόμα και η ορατή κατάσταση του εδάφους γύρω από το ορυχείο αποκαλύπτει την έκταση της καταστροφής στο Talvivaara. Τουλάχιστον 100 acres (περίπου 400 στρέμματα) από βαλτοτόπια και λίμνες έχουν ρυπανθεί από την απόρριψη αποβλήτων που περιέχουν ουράνιο και βαρέα μέταλλα. Με βαριά χρήση ασβέστη, μια ποσότητα ουρανίου μέχρι χίλια κιλά έχει συσσωρεύθει ως ίζημα στα εδάφη και τη βλάστηση της περιοχής.

Σύμφωνα με το StopTalvivaara, είναι αδιανόητο τό ότι η εταιρεία και η τοπική υπηρεσία περιβάλλοντος (ELY) σκοπεύουν να αφήσουν εκεί χίλια κιλά ουρανίου και περίπου 10 τόνους βαρέων μετάλλων και αλουμινίου μέχρι την άνοιξη. Εν τω μεταξύ η διαρροή χημικών ουσιών στις λίμνες και τα ποτάμια συνεχίζεται.

Πιστεύουν ότι καμμία από τις δύο δεν είναι ικανή να εκτιμήσει και να ελέγξει τη χημική ρύπανση.
Θεωρούν ότι λόγω οικονομικών συμφερόντων, και οι δυο ενεργούν με τρόπους που θέτουν σε κίνδυνο το περιβάλλον και την υγεία των εργαζομένων.

Αναρωτιούνται πώς είναι δυνατόν, η Talvivaara και η τοπική ELY να μην έχουν αποφασίσει πώς να ενεργήσουν, π.χ. να καθαρίσουν το ουράνιο και τα βαρέα μέταλλα από τα έλη.
Ζητούν από την Αρχή Πυρηνικής Ασφάλειας να εξετάσει τα απόβλητα από τα οποία πιθανόν να υπάρχει κίνδυνος ραδιενέργειας και τα οποία, σύμφωνα με τις μετρήσεις της ίδιας της Αρχής, περιέχουν περίπου ένα τόνο ουράνιο.
Ζητούν από την Αρχή Ασφάλειας Χημικών να παρακολουθεί τις επιπτώσεις στην υγεία από την εισπνοή βλαβερής σκόνης.

Με δυο λόγια, ζητούν από τους “αρμόδιους” να κάνουν τη δουλειά τους. Αλλά εκεί είναι Φινλανδία …δεν είναι Ελλάδα όπου έχουμε όλους αυτούς τους καταπληκτικούς μηχανισμούς ελέγχου των εταιρειών και άμεσης επιβολής του νόμου!

Μήπως να τους δανείσουμε τους Επιθεωρητές μας;

Χρονολόγιο των πιο πρόσφατων περιστατικών, ξεκινώντας από την τελευταία (τρίτη) διαρροή της λίμνης γύψου, στο http://www.stoptalvivaara.org/fi/newsstream.html.

Περίληψη στα αγγλικά μπορείτε να βρείτε στο http://www.helladelicious.com/blog/stories-and-news/2012/04/talvivaara-a-finnish-environmental-crime-company/.

Finland: Talvivaara environmental disaster goes on and on | London Mining Network.

Φινλανδία: Η περιβαλλοντική καταστροφή στο Talvivaara, καλά κρατεί!

Φινλανδία: Η περιβαλλοντική καταστροφή στο Talvivaara, καλά κρατεί!

Χιλιάδες κιλά ουρανίου σε διαλυτή μορφή στο έδαφος: μαζικός κίνδυνος υγείας και περιβάλλοντος

Ακόμη και οπτικά η κατάσταση της περιοχής γύρω από το μεταλλείο, φανερώνει την έκταση της καταστροφής στο Talvivaara. Τουλάχιστον 100 εκτάρια με έλη, ρέματα, λίμνες έχουν μολυνθεί από τις απορρίψεις λυμάτων που περιέχουν ουράνιο και βαρεά μέταλα.
Even the visible state of the land around the mine reveals the extent of the disaster at Talvivaara. At least 100 hectares (approx 250 acres) of marshland, streams, lakes and ponds have been polluted by the discharges of waste waters containing uranium and heavy metals. Με βαριά εφαρμογή χιλιάδες κιλά υγρού ουρανίου έχουν συσσωρευτεί σαν ίζημα στην ύπαιθρο και στη βλάστηση της περιοχής. Δείτε στο

http://www.stoptalvivaara.org/fi/release27112012.html
http://www.mineweb.com/mineweb/content/en/mineweb-fast-news?oid=164319&sn=Detail.
http://www.stoptalvivaara.org/fi/newsstream.html.
http://www.helladelicious.com/blog/stories-and-news/2012/04/talvivaara-a-fin

πηγή: http://londonminingnetwork.org/2012/11/finland-talvivaara-environmental-disaster-goes-on-an-on/

"Πού να μπορούσαμε να το φανταστούμε τότε...", Malmberget, ΣΟΥΗΔΙΑ

Malmberget, Σουηδία 2006
Ντοκυμαντέρ για τα προβλήματα των κατοίκων που ζουν δίπλα στο μεταλλείο.

...Φυσικά κανένας δεν τους είπε ότι θα υπάρχει πρόβλημα, αφού τους διαβεβαίωσαν ότι η εξόρυξη θα ήταν υπόγεια με μια μόνο μικρή οπή (δείτε την "οπή" στο βίντεο)

Ζούν μέρα νύχτα κάθε μέρα σε καθεστώς σεισμικών δονήσεων - ενώ οι νύχτες σημαίνουν δονήσεις της τάξεω ςτων 3,8 ρίχτερ.

Ένα βράδυ όλοι οι κάτοικοι των 160 κατοικιών (βίλες) πήραν πανικόβλητοι στο κέντρο πολιτικής προστασίας γιατί ένα ΚΥΜΑ ΠΙΕΣΗΣ διαπέρασε τα πάντα δονώντας για μισή ώρα κάθε σπίτι, κάθε κρεβάτι, κάθε άνθρωπο. Φυσικά και δεν ήξερε κανείς τι φταίει

Φυσικά και θρηνεί η κυρία που επένδυσε όλα της τα οικογενειακά κεφάλαια για να αγοράσει και να ανακαινήσει το παλιό εξοχικό. "Πού να μπορούσαμε να το φανταστούμε τότε...που το αγοράσαμε και το ξαναφτιάξαμε σχεδόν από την αρχή καινούργιο..." λέει η Ingrid Eriksson

Φυσικά και δε μπορεί να το πουλήσει ΣΕ ΚΑΝΕΝΑΝ πια - γιατί όλοι τώρα ξέρουν. "Μόνο να το χαρίσω γίνεται - δεν πρόκειται να το αγοράσει κανείς"

Φυσικά και είχαν όλες τις διαβεβαιώσεις ότι η γη πάνω από το μεταλλείο είναι πολλά μέτρα παχιά και δε θα επιρρεαστεί. Μέχρι που μια ΤΡΥΠΑ άνοιξε και η γή υποχώρησε. Όχι τρύπα βάθους μερικών εκατοστών φυσικά, αλλά πολλών μέτρων....δείτε την στο βίντεο

Φυσικά και σήμερα η εταιρία θέλει να επεκταθεί. Θέλει να ανοίξει και άλλες τρύπες (όχι, θα μένανε στη μία...)

Φυσικά και όλα ανήκουν στην εταιρία, όπως λέει άλλος κάτοικος - και για αυτό κανένας δε μιλάει - "όλα ανήκουν στην εταιρία" - πολλοί κάτοικοι είναι υπάλληλοι της εταιρίας...

Φυσικά και αυτό εννοούν οι δικοί μας businessmen που προπαγανδίζουν τα μεταλλεία χρυσού στο Κιλκίς, όταν λένε ότι δε θα γίνει καμία απαλλοτρίωση.

Φυσικά και έτσι αβίαστα τους βγαίνουν όλες οι ψεύτικες διαβεβαιώσεις.

Φυσικά και θα μας βάλουν πίσω το νερό αφού το καθαρίσουν.

Φυσικά και θα μας ανοίξουν στοές υπόγειες και μόνο

Φυσικά και όλα είναι ασφαλή 100% για διαρροές και ρήγματα.

Φυσικά, γιατί εμείς στο Κιλκίς, στη Θράκη και στην Χαλκιδική δεν είμαστε στα χάλια της Σουηδίας και της Φινλανδίας...
Εμείς έχουμε ΦΥΣΙΚΑ εποπτικούς μηχανισμούς, απίστευτα ισχυρή νομοθεσία που επιβάλλεται, σύστημα τιμωρό για τον παραβάτη και το μαγικό ραβδάκι να διορθώσουμε τυχόν μικροατυχήματα. Α, και μην ξεχνάτε ότι ΦΥΣΙΚΑ σε εμάς θα υπάρχουν επιτροπές ελέγχου από την τοπική κοινωνία, καλοπληρωμένοι επιστήμονες και περιφερειακοί υπάλληλοι που θα τρίζουν τα δόντια σε κάθε εταιρία κολοσσό.

Οπότε δεν έχετε τίποτε να φοβόσαστε: "2-3 μήνες πρόσληψη με το κεντρί της μέλισσας στον κώλο"τους έχουμε σίγουρους [λόγια ρουμάνου σε νεόδμητη κατοικία που εργάζεται στα μεταλλεία της Ρόσια Μοντάνα, πηγή: ΕΞΑΝΤΑΣ - Ο χρυσός της Μαύρης Βίλβας]


YΓ: Η κυρία που εμφανίζεται στο βίντεο χήρεψε. Το σπίτι της δεν μπόρεσε να το πουλήσει. Έκατσε σαν φυλακισμένη στο σπίτι της έως το 2010, οπότε και αναγκάστηκε να φύγει, αφού όπως φαίνεται και στο βίντεο το σπίτι της εμπόδιζε την επέκταση,...την ανάπτυξη...
ΣΗΜΕΡΑ που η ιστορία επαναλαμβάνεται και συνεχίζεται, η συγκεκριμένη εταιρία (κρατική) αρνείται να εξαγοράσει κατοικίες για τα επόμενα 20 χρόνια, ενώ παρουσιάζει κέρδη της τάξεως των 11 δισεκατομυρίων σουηδικών κορώνων.  Γιατί; Να το πάρει το ποτάμι;;;;;;

[πηγή: https://www.youtube.com/watch?feature=player_embedded&v=h5jtfupDHJE]

Τί μας διδάσκει η Ευρώπη;

Διαβάζουμε αυτές τις μέρες για μια διαρροή που έχει ονομαστεί “η μεγαλύτερη χημική καταστροφή στην ιστορία της Φινλανδίας”.

• Διαβάζουμε για τις επιπτώσεις νέων μεθόδων που χρησιμοποιούνται σε βιομηχανική κλίμακα.
• Διαβάζουμε για περιβαλλοντικές αδειοδοτήσεις βάση ΜΠΕ που δεν αναφερόντουσαν σε όλες τις εξορυκτικές δραστηριότητες. 
• Διαβάζουμε για εποπτεύουσες αρχές που αδρανούν μπροστά σε εταιρικές αυθαιρεσίες.
• Διαβάζουμε για πιθανή διαπλοκή ανάμεσα σε εργολάβους που ενεργούν ως κατασκευαστές και ταυτόχρονα ως ελεγκτές των κατασκευών.
• Διαβάζουμε για κινητοποίηση τοπικών κοινωνιών που μένουν εκτός διαβούλευσης ενάντια σε μια επέκταση της πολυεθνικής μεταλλευτικής βιομηχανίας.

Αυτό που περισσότερο θέτει σοβαρά ερωτήματα είναι το γεγονός ότι όλα αυτά συμβαίνουν στην Φινλανδία και τη Σουηδία, στην καρδιά της ανεπτυγμένης και περιβαλλοντικά ευαισθητοποιημένης Ευρώπης. Για πόσο ακόμα θα είναι διατεθειμένοι οι πολίτες της Ευρώπης να κάνουν τα στραβά μάτια για να ικανοποιηθεί η δίψα της μεταλλευτικής βιομηχανίας;

Ανάρτηση του Brian Fitzgerald 9/11

Η Greenpeace Φινλανδίας γίνεται μάρτυρας αυτές τις μέρες και διενεργεί δειγματοληψία σε μια τοξική διαρροή που ξεκίνησε την Κυριακή 4/11 στο βόρειο τμήμα της χώρας. Το ορυχείο μετάλλων Talvivaara, ιδιοκτησία και λειτουργία της Talvivaara Mining Company plc, έχει διαρροή νερού που περιέχει υψηλές συγκεντρώσεις νικελίου και ουρανίου σε ποσότητα μεταξύ 5000-6000 κυβικά μέτρα την ώρα. Πιστεύεται ότι η διαρροή συνέβη όταν η λίμνη αποβλήτων του ορυχείου έσπασε την Κυριακή.

Ένας φίλος στη Φινλανδία, γράφει:

Στην αρχή, το ορυχείο Talvivaara ήταν σαν ένα όνειρο. Μια νέα αρχή. Μια πηγή απασχόλησης και φορολογικά έσοδα για τη Βόρεια Φινλανδία.

Αυτό ήταν το επίπεδο του ενθουσιασμού όταν το νέο ορυχείο άνοιξε στο Kainuu, περίπου 550 χιλιόμετρα από το Ελσίνκι. Ο Pekka Πέρα, ένας πρώην υπάλληλος της φινλανδικής εταιρείας εξόρυξης Outokumpu είχε αγοράσει την τοποθεσία από τον πρώην εργοδότη του για την τιμή του ενός ευρώ.

Το ορυχείο είχε θεωρηθεί ασύμφορο αλλά ο κ. Πέρα ήταν πεπεισμένος ότι θα μπορούσε να γίνει μια βιτρίνα μιας “εξορυκτικής αναγέννησης .” Είχε μία ολοκαίνουργια «μέθοδο βιοεκχύλισης” που θα του επέτρεπε να εξάγει μικροσκοπικές συγκεντρώσεις των υλικών.

Το όνειρο δεν κράτησε πολύ και η κλήση αφύπνισης ήταν σκληρή.

Το ορυχείο άρχισε να λειτουργεί τον Οκτώβριο του 2008 και τα πρώτα προβλήματα άρχισαν να εμφανίζονται το επόμενο καλοκαίρι. Τουριστικές επιχειρήσεις γύρω από το ορυχείο παραπονέθηκαν ότι το ορυχείο βρωμούσε κλούβιο αυγό, απωθώντας τους πελάτες.

Ενώ η εταιρεία εξακολουθούσε να αγωνίζεται κατά της περίεργης μυρωδιάς, πολύ χειρότερα προβλήματα άρχισαν να αναδύονται. Η λίμνη αποβλήτων άρχισε να διαρρέει για πρώτη φορά το 2008. Η επόμενη διαρροή ανιχνεύτηκε το 2010. Οι λίμνες δίπλα στο του ορυχείου έγιναν υφάλμυρες. Μετρήσεις κοντά στο ορυχείο έδειξαν συγκεντρώσεις καδμίου και νικελίου που υπερέβαιναν κατά πολύ τα επίσημα όρια ασφαλείας. Και τον Μάρτιο του τρέχοντος έτους, ένας εργαζόμενος του ορυχείου παρέλειψε να χρησιμοποιήσει προστατευτικό εξοπλισμό και πέθανε εισπνέοντας υδρόθειο , την πηγή της μυρωδιάς “κλούβιου αυγόυ” .

Όλοι ήξεραν γι ‘αυτό κι όμως η εποπτεύουσα αρχή, το Κέντρο Οικονομικής Ανάπτυξης, Μεταφορών και Περιβάλλοντος του Kainuu δεν έκανε τίποτα για την απίστευτη ανευθυνότητα της μεταλλευτικής εταιρείας. Τώρα λένε ότι δεν μπορούσαν γιατί ποτέ δεν είχαν τα μέσα ούτε τις ικανότητες να το κάνουν.

Τελικά, την Κυριακή, η κατάσταση βγήκε τελείως εκτός ελέγχου. Όλα τα απόβλητα στο χώρο του ορυχείου καταλήγουν σε τεράστιες λίμνες τελμάτων που περιέχουν βαρέα μέταλλα, επικίνδυνες χημικές ουσίες και ουράνιο. Το κάτω μέρος αυτής της λίμνης άνοιξε και το βαριά μολυσμένο νερό άρχισε να ξεχύνεται με ρυθμό χιλιάδων κυβικών μέτρων ανά ώρα. Τώρα το όνειρο έχει μετατραπεί σε ολοκληρωτικό εφιάλτη . Ακτιβιστές της Greenpeace παίρνουν δείγματα από τη διαρροή λυμάτων. Το ίδιο κάνει και η Φινλανδική Αρχή Πυρηνικής Ασφάλειας και το Ινστιτούτο Περιβάλλοντος της Φινλανδίας .

Κανείς δεν μπορεί να πει ακόμη ακριβώς πόσο άσχημη είναι η κατάσταση. Το μόνο που ξέρουμε είναι ότι είναι άσκημη.

Μολυσμένο νερό έχει ήδη φτάσει πολλά χιλιόμετρα κατάντη. Σε κοντινή απόσταση υπάρχουν ρυάκια και λίμνες που έχουν μολυνθεί από τοξικό νικέλιο.

Οι πανέμορφες λίμνες, ποτάμια και ρυάκια – το καθαρό νερό – είναι το πιο πολύτιμο περιουσιακό στοιχείο που διαθέτουν οι Φινλανδοί. Δεν θα φανταζόταν κανείς ότι θα αφήναμε κάποιον να τα δηλητηριάσει. Αλλά αυτό συνέβη. Οι άνθρωποι κατάντη αισθάνονται εντελώς αδύναμοι, και φοβούνται για το δικό τους πόσιμο νερό . Τώρα είναι στο χέρι μας να σταματήσουμε το ορυχείο και να κάνουμε τη Φινλανδική διοίκηση να μας πει το πώς σκοπεύει να εξασφαλίσει ότι αυτό δεν θα συμβεί ξανά.

Και εσείς, αγαπητοί αναγνώστες μου, παρακαλώ, να λάβετε ένα μάθημα: να αφυπνίζεστε όταν κάποιος λέει ότι μπορούν να κερδηθούν πολλά χρήματα από την εκμετάλλευση της φύσης. Να είστε έτοιμοι να αγωνιστείτε. Βεβαιωθείτε ότι οι αρχές σας θα εκπληρώσουν το πραγματικό τους καθήκον και θα υπερασπιστούν το μέλλον μας. Αυτοί είναι συνήθως σκληροί αγώνες, αλλά αξίζει τον κόπο. Θα αποφύγετε τους εφιάλτες που αντιμετωπίζουμε τώρα στην Talvivaara.

Σε δημοσίευση στις 8/11 η Greenpeace αναφέρει ότι “αναδύεται αυτή τη στιγμή μια συνεχιζόμενη ροή σκανδάλων που αφορούν αυτό το ορυχείο που συμπεριλαμβάνει ανθρώπους που κατασκεύασαν τμήματα του ορυχείου οι οποίοι συχρόνως έδρασαν ως περιβαλλοντική ελεγκτική αρχή που υπεύθυνη για τον έλεγχο των κατασκευών”.

Από την ιστοσελίδα “STOP TALVIVAARA” μαθαίνουμε ότι “στο πολυμεταλλικό ορυχείο Τalvivaara στο Sotkamo χορηγήθηκε άδεια για εξόρυξη νικελίου το 2006. Από τότε έχει αποδειχθεί ότι το ορυχείο Talvivaara είναι ένας κίνδυνος για τα συστήματα νερού και στις δύο πλευρές του υδροφορέα.”

Παραδόξως, στην ιστοσελίδα της εταιρίας, διαβάζει κανείς τα εξής: “Η εταιρία Talvivaara Mining Company Plc. έχει βραβευτεί με την πιστοποίηση του συστήματος περιβαλλοντικής διαχείρισης κατά ISO 14001 στις 4 Ιανουαρίου, 2011. Η επίσημη πιστοποίηση καλύπτει όλες τις δραστηριότητες της Εταιρείας. Το ISO 14001 σύστημα περιβαλλοντικής διαχείρισης θέτει τις κατευθυντήριες γραμμές για τις μελλοντικές περιβαλλοντικές πρακτικές μας. Ο στόχος στις δραστηριότητές μας είναι η συνεχής βελτίωση, η βιώσιμη και οικονομική χρήση των φυσικών πόρων και την ανάπτυξη των διαδικασιών μας, ώστε να ελαχιστοποιηθούν οι περιβαλλοντικές επιπτώσεις του ορυχείου.”

Στην τελευταία ενημέρωση του ιστότοπου “STOP TALVIVAARA” (10/11) αναφέρονται τα εξής:

“Η δεξαμενή λυμάτων έχει υποστεί μεγάλη διαρροή εδώ και μία βδομάδα. 3000 κυβικά μέτρα υγρών λυμάτων απελευθερώνονται προς το Savolax. Τα υγρά λύματα δεν πληρούν τις απαιτήσεις των περιβαλλοντικής αδειοδότησης. Η διαρροή της δεξαμενής λυμάτων του ορυχείου Talvivaara ξεκίνησε στις 4 Οκτ-2012 και η κατάσταση όλο και χειροτερεύει δραματικά. Για χρόνια κάτοικοι και ακτιβιστές έχουν αναδείξει τη θεμελιώδη παραβίαση της περιβαλλοντικής νομοθεσίας στην περίπτωση της Talvivaara: η εξόρυξη του ουρανίου αποτελεί μέρος της λειτουργίας του ορυχείου από την αρχή, αλλά το ουράνιο δεν αναφέρθηκε ούτε κατά μία λέξη στην διαδικασία περιβαλλοντικής εκτίμησης επιπτώσεων της Talvivaara – και δεν υπήρξε ούτε μία λέξη για το ουράνιο στην περιβαλλοντική άδεια που χορηγήθηκε. Παρ ‘όλα αυτά έχει επιτραπεί στην Talvivaara να εξάγει εκατοντάδες τόνους ουρανίου ετησίως από μετάλλευμα μαύρου σχιστόλιθου από το 2008. Η Φινλανδική Αρχής Ραδιενέργειας και Πυρηνικής Ασφάλειας (STUK) έχει εκπλαγεί για τη συγκέντρωση ουρανίου στο νερό της διαρροής. Για χρόνια οι κάτοικοι και ακτιβιστές οι οποίοι μπορούν να κάνουν απλές μαθηματικές πράξεις ανησυχούν για τη συγκέντρωση ουρανίου στη δεξαμενή λυμάτων – ειδικά καθώς οι περιβαλλοντικές επιπτώσεις του ουρανίου έχουν παραμεληθεί.Ενθαρρύνουμε τους μετόχους να μην υποστηρίξουν την περαιτέρω καταστροφή.Και ενθαρρύνουμε τα διεθνή ΜΜΕ και τους δημοσιογράφους να έρθουν να αποκαλύψουν αυτό που πραγματικά συμβαίνει στη Φινλανδία.”

Από ένα βίντεο, μαθαίνουμε ότι άλλα λένε οι μελέτες και τα σχέδια – κι άλλα ισχύουν στην πράξη. Τα σχέδια δείχνουν εφεδρικές λίμνες τελμάτων σε χάρτες που στην πραγματικότητα δεν υπάρχουν. Στο τέλος, το βίντεο αναφέρει ότι “μέχρι σήμερα (8/11) απαγορεύεται σε δημοσιογράφους να εισέλθουν στην περιοχή εξόρυξης. Δεν τους επιτρέπεται καν να προσεγγίσουν την πύλη του ορυχείου χωρίς πλήρη εξέταση.”

Κινητοποιήσεις στην Σουηδία

Το δίκτυο Budkavenln περιλαμβάνει όλα τα μικρά δίκτυα σε όλη την Σουηδία που μοιράζονται την κριτική, το φόβο και το θυμό μιας κυβερνητικά υποστηριζόμενης ανεξέλεγκτη μεταλλευτικής επέκτασης σε ευαίσθητες, παρθένες και προστατευόμενες περιοχές της φύσης. Το δίκτυο οργανώνει εκδήλωση στην Στοκχόλμη το Σάββατο 17/11.

Ποιες τοπικές κοινωνίες;

Σε όλο τον κόσμο, η εξορυκτική βιομηχανία απειλεί να καταστρέψει τη φύση και τον πολιτισμό με κοντόφθαλμη βιομηχανικά σχέδια που στοχεύουν στην μεγιστοποίηση των κερδών των εταιρειών. Σε μια προσπάθεια να αποκτήσουν τοπική και διεθνή υποστήριξη για τα έργα τους, και για να κατευνάσουν τους επενδυτές, οι εταιρείες εξόρυξης ισχυρίζονται ότι δεν υπάρχουν ντόπιοι που να επηρεάζονται δυσμενώς από την ακόρεστη πείνα του κλάδου για μέταλλα. Για να σπάσει το μύθο των αόρατων και ασήμαντων ντόπιων, και για να επιδείξει την ευρεία αντίθεση με την πορεία του κλάδου εξόρυξης προς την περιβαλλοντική και πολιτιστική καταστροφή, ξεκινάμε αυτή την ιστοσελίδα. Εδώ είναι οι κάτοικοι. Είμαστε οι κάτοικοι!

Δέστε το βίντεο Stop Mining Industry Greed (Σταματήστε την Απληστία της Εξορυκτικής Βιομηχανίας) του κινήματος The Local People (Η Τοπική Κοινωνία) με ελληνικούς υπότιτλους.

Αναδιμοσίευση από Ενεργοί Πολίτες Δημοτικής Ενότητας Αρναίας